ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಶತ್ರುಗಳೂ ಇಲ್ಲ, ಶಾಶ್ವತ ಮಿತ್ರರೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸುದೀರ್ಘ ಸಂಘರ್ಷದ (Iran-US war) ಅಂತ್ಯವೇ ಜ್ವಲಂತ ಉದಾಹರಣೆ. ಹಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಇಡೀ ವಿಶ್ವವನ್ನೇ ಆತಂಕದ ಮಡುವಿಗೆ ತಳ್ಳಿದ್ದ, ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಬೆನ್ನೆಲುಬನ್ನೇ ಮುರಿದಿದ್ದ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಮಹಾಸಮರಕ್ಕೆ ಕೊನೆಗೂ ತೆರೆಬೀಳುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಜೂನ್ 19ರ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಜಿನಿವಾದಲ್ಲಿ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸಹಿ ಹಾಕಲಿವೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಇಡೀ ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಹಸನದಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರ ನೆರೆರಾಷ್ಟ್ರ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ (Pakistan)! ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ, ಆರ್ಥಿಕ ದಿವಾಳಿತನ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಕಲಹಗಳಿಂದಲೇ ಸದಾ ಸುದ್ದಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಇಂದು ಇಬ್ಬರು ಪರಮ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಗೆ ತಂದು ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಶಾಂತಿಪ್ರಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಹೈಲೈಟ್ ಆಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಜಾಣ್ಮೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಕನ್ನಡಿಯೂ ಹೌದು.
ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಖ್ಯಾತಿ: ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾಸ್ಟರ್ಸ್ಟ್ರೋಕ್!
ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಆಡಳಿತದ ನಡುವೆ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ತೀವ್ರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು (Iran-US war) ಶಮನಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಟರ್ಕಿ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಸಂಧಾನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭಿಸಿದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಕೊನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕತಾರ್ ದೇಶದ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ತಾರ್ಕಿಕ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ.
ಇರಾನ್ನ ಪ್ರಭಾವಿ ನಾಯಕ ಆಯತೊಲ್ಲಾ ಖಮೇನಿಯವರ ಹತ್ಯೆಯ ನಂತರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಕೈಮೀರಿ ಹೋಗಿತ್ತು. ಇರಾನ್ ಬೆಂಬಲಿತ ಲೆಬನಾನ್ನ ಹೆಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಉಗ್ರ ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ನಡುವೆ ರಕ್ತಪಾತದ ಯುದ್ಧವೇ ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ಇಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣ ಹಾಗೂ ಸ್ಫೋಟಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಾಯಕರನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವುದು ಸುಲಭದ ಮಾತಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ತನ್ನ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖವಾಡವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗಡಿ ಸಂಬಂಧ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕದೊಂದಿಗಿನ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಪ್ತತೆಯನ್ನು ಬಂಡವಾಳವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ (Mediation) ವಹಿಸಿತು.
ಇದರ ಫಲವಾಗಿ, ಇಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದತ್ತ ತಿರುಗಿ ನೋಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಈ ಶಾಂತಿ ದೂತನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮುಕ್ತಕಂಠದಿಂದ ಶ್ಲಾಘಿಸುತ್ತಿವೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತನಗಂಟಿದ್ದ “ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ಪೋಷಕ” ಎಂಬ ಕಪ್ಪು ಚುಕ್ಕೆಯನ್ನು ತೊಳೆದುಕೊಂಡು, ತಾನೊಂದು ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಶಕ್ತಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ. ಇದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಪಬ್ಲಿಸಿಟಿ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಪ್ಪಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅವಕಾಶ: ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ವಿದೇಶಾಂಗ ವೈಫಲ್ಯ?
ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸುದೀರ್ಘ ಸಂಘರ್ಷದ (Iran-US war) ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಈ ಯಶಸ್ಸು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅರಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ತುತ್ತಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಅರ್ಹತೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧಗಳು ಭಾರತದ ಬಳಿ ಇದ್ದವು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಟ್ರಂಪ್ ಜೊತೆಯೂ ಆಪ್ತ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತು, ಇರಾನ್ ದೇಶದೊಂದಿಗೂ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳಿದ್ದವು, ಇತ್ತ ಇಸ್ರೇಲ್ ಪ್ರಧಾನಿ ನೆತನ್ಯಾಹು ಜೊತೆಗೂ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸ್ನೇಹವಿತ್ತು. ಹೀಗಿದ್ದೂ ಭಾರತ ಈ ಯುದ್ಧದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸುವ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈಹಾಕಲೇ ಇಲ್ಲ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ನೇರ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರಿಸ್ಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯಿತು. ಭಾರತದ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಇಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಜಗಳಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವ ತಟಸ್ಥ ಧೋರಣೆಯನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ನಾಯಕನಾಗಲು (Global Leader) ಬಯಸುವ ದೇಶವೊಂದು ಇಂತಹ ಸುವರ್ಣಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಕೈಚೆಲ್ಲಬಾರದಿತ್ತು. ಭಾರತ ಮಿಸ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಅತ್ಯಂತ ಚಾಣಾಕ್ಷತನದಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಗೆ ಬಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು.
ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಬಿಡುಗಡೆ
ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಜಾಗತಿಕ ವಾಣಿಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಾರಕವಾಗಿದ್ದ ಕೆಲವು ಕಠಿಣ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ:
- ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ (Strait of Hormuz) ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರ: ಜಾಗತಿಕ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ನರನಾಡಿಯಾಗಿರುವ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಟೋಲ್ ಫೀ (Toll Fee) ವಿಧಿಸುವುದಾಗಿ ಇರಾನ್ ಈ ಹಿಂದೆ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಇರಾನ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಿದೆ.
- ಆರ್ಥಿಕ ದಿಗ್ಬಂಧನ ತೆರವು: ಇರಾನ್ನ ಈ ಉದ್ಧಟತನಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅಮೆರಿಕವು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಗಲ್ಫ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬ್ಲಾಕ್ (Blockade) ಮಾಡಿತ್ತು. ಈಗ ಅಮೆರಿಕ ಈ ದಿಗ್ಬಂಧನವನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಫ್ರೀಜ್ ಆಗಿದ್ದ ಇರಾನ್ನ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿದೆ.
- 60 ದಿನಗಳ ಗಡುವು ಮತ್ತು ಅಣುಶಕ್ತಿ ಪ್ರಶ್ನೆ: ಜೂನ್ 19ರ ಸಹಿಯ ನಂತರ ಉಭಯ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮುಂದಿನ 60 ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶ ಸಿಗಲಿದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಬಳಿ ಇರುವ ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಸಮೃದ್ಧ ಯುರೇನಿಯಂ (Enriched Uranium) ಮತ್ತು ಅದರ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮ್ ಅನ್ನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಅದನ್ನು ತನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ನೀಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇರಾನ್ ಅದಕ್ಕೆ ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ತೀವ್ರ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಇಸ್ರೇಲ್ ಎಂಬ ಕಂಟಕ: ನೆತನ್ಯಾಹು ನಡೆ ಏನು?
ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲು ಇರುವ ಏಕೈಕ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಅಡ್ಡಿಯೆಂದರೆ ಅದು ಇಸ್ರೇಲ್. ಅತ್ಯಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಈ ಇಡೀ ಶಾಂತಿ ಮಾತುಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದೆ! ಇಸ್ರೇಲ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಬೆಂಜಮಿನ್ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರಿಗೆ ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಈ ಮೃದು ಧೋರಣೆಯ ಒಪ್ಪಂದ ಎಳ್ಳಷ್ಟೂ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
ಇಸ್ರೇಲ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ನ ಅಣುಶಕ್ತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೇ ದೊಡ್ಡ ಭೀತಿಯಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇರಾನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಅಥವಾ ಲಿಬರಲ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ತರಬೇಕೆಂಬುದು ಇಸ್ರೇಲ್ನ ಹಿಡನ್ ಅಜೆಂಡಾ ಆಗಿತ್ತು. ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಇಸ್ರೇಲ್ಗೆ ದಾಳಿ ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಕಡಕ್ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಮಾತುಕತೆಯ ನಡುವೆಯೇ ಇಸ್ರೇಲ್ ಸೇನೆಯು ಲೆಬನಾನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಬೇರೂತ್ ಮೇಲೆ ಭೀಕರ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರು ಟ್ರಂಪ್ ಮಾತನ್ನು ಮೀರಿ ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಹೆಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮುಂದುವರಿಸಿದರೆ ಈ ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದ ಕೇವಲ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಉಳಿಯುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ
ಈ ಯುದ್ಧದ ಅಂತ್ಯವು ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಸಂಜೀವಿನಿಯಾಗಿದೆ. ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಗಗನಕ್ಕೇರಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ ಅಲ್ಲಿನ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿ ಟ್ರಂಪ್ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲೆ ಭಾರೀ ಜನಾಗ್ರಹ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಕೂಡ ಟ್ರಂಪ್ ಯುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಮುಂದಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ.
ಭಾರತದ ಮಟ್ಟಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಎಂಆರ್ಪಿಎಲ್ (MRPL) ನಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲಕ್ಕಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಮೇಲೆಯೇ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿವೆ. ಈ ಯುದ್ಧದ ಏರುಪೇರಿನಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕುಸಿದು, ಆಮದು-ರಫ್ತು ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಅಯೋಮಯವಾಗಿದ್ದವು. ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಇರಾನ್ಗೆ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಸುಮತಿ ಅಕ್ಕಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದ್ದವು.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಯುದ್ಧ ಅಂತ್ಯದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕುಸಿದಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಜಲಗಣಿಗಳನ್ನು (Under-water Mines) ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ ನೂರಾರು ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರದ “ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಜಾಮ್” ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾರ್ಮಲ್ ಆಗಲು ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದರಿಂದ ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಬೇಕಾಗಬಹುದು.
ಹೊಸ ಜಾಗತಿಕ ಸಮೀಕರಣ
ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಈ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧದ ಅಂತ್ಯವು ಜಗತ್ತಿಗೆ ನಿರಾಳತೆ ತಂದಿರುವುದು ನಿಜ. ಆದರೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಇದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪಾಲಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಲಾಟರಿಯಾಗಿದೆ. ದಿವಾಳಿಯಾಗಿದ್ದ ದೇಶವೊಂದು ಜಾಗತಿಕ ಶಾಂತಿಯ ಪ್ರವರ್ತಕನಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿರುವುದು ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ನ ವಿಪರ್ಯಾಸ. ಭಾರತವು ಇನ್ನು ಮುಂದಾದರೂ ತನ್ನ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಜಾಗತಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕಿದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ನೆರೆರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ಮುನ್ನಡೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
