ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಅಥವಾ ಅಕ್ರಮ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ED ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ದಾಳಿ (ED Raid) ನಡೆಸಿದಾಗ ಬೆಟ್ಟದಂತೆ ರಾಶಿ ಹಾಕಿರುವ ನೋಟುಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಾವು ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಈ ಹಣ ಮುಂದೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಈ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿದೆ ಪಾರದರ್ಶಕ ಉತ್ತರ.
ಹಣದ ಎಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಜಪ್ತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ
ED Raid ವೇಳೆ ಹಣ ಪತ್ತೆಯಾದ ತಕ್ಷಣ ED ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜೇಬಿಗೆ ಅಥವಾ ಕಚೇರಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವುದಿಲ್ಲ.
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಆಗಮನ: ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (SBI) ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕರೆಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಯಂತ್ರಗಳ ಬಳಕೆ: ಹಣದ ಪ್ರಮಾಣ ದೊಡ್ಡದಿದ್ದರೆ ನೋಟು ಎಣಿಸುವ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ತರಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಪಾರದರ್ಶಕತೆ: ಈ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪಂಚನಾಮೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಇಬ್ಬರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಾಕ್ಷಿಗಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹಣ ಎಣಿಸಿ, ‘ಸೀಜರ್ ಮೆಮೊ’ (Seizure Memo) ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಗಳ ಸಹಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ
ಎಣಿಕೆಯಾದ ನಂತರ ಈ ಹಣವನ್ನು ಸೀಲ್ ಮಾಡಿದ ಬಾಕ್ಸ್ಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿ ನೇರವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ED ಹೆಸರಿನ ಖಾತೆ: ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೂ ED ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ Personal Deposit (PD) ಖಾತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಹಣವನ್ನು ಈ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಬಡ್ಡಿ ರಹಿತ ಠೇವಣಿ: ಗಮನಾರ್ಹ ವಿಷಯವೆಂದರೆ, 2018ರ ನಂತರ ಈ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಬಡ್ಡಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ತನಿಖೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಆ ಹಣದಿಂದ ಯಾರೂ ಲಾಭ ಪಡೆಯಬಾರದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಹಿಂದಿನ ತರ್ಕ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: C.J. Roy ಶೂಟ್-ಔಟ್ ರಹಸ್ಯ: 500 ಕೋಟಿಯ ‘ಬ್ಲಾಕ್ ಮನಿ’ ಆಟಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಯ್ತಾ ಬಿಗ್ ಫಿಶ್!?
ಈ ಹಣವಾಗಿ ಎಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತೆ?
ಹಣ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇರಿದ ತಕ್ಷಣ ಅದು ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವತ್ತಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ:
- ಆರೋಪ ಸಾಬೀತಾದರೆ: ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಯು ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ, ಆ ಹಣವನ್ನು ‘ಭಾರತದ ಏಕೀಕೃತ ನಿಧಿ’ (Consolidated Fund of India) ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಅದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದ ಆದಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.
- ನಿರ್ದೋಷಿ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ: ಒಂದು ವೇಳೆ ಆರೋಪಿ ಮೇಲಿನ ಆರೋಪ ಸುಳ್ಳೆಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅಷ್ಟೂ ಹಣವನ್ನು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ವಾಪಸ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ED ಬಳಿ ಈಗ ಇರುವ ಆಸ್ತಿ ಎಷ್ಟು?
ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯವು ಕೇವಲ ನಗದನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿ (ಜಮೀನು, ಮನೆ), ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಜಪ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ED ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ವೇಗ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದೆ:
- ಒಟ್ಟು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಆಸ್ತಿ ಮೌಲ್ಯ- ಅಂದಾಜು 1,54,594 ಕೋಟಿ (ಮಾರ್ಚ್ 31, 2025 ರವರೆಗೆ)
- ಆಸ್ತಿ ಜಪ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಳ- ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸುಮಾರು 141% ಪ್ರಗತಿ
- ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಆಸ್ತಿಗಳು- ನಗದು, ಚಿನ್ನ, ಐಷಾರಾಮಿ ಕಾರುಗಳು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳು
ED ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೂಪಾಯಿಗೂ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಲೆಕ್ಕವಿರುತ್ತದೆ. ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಹಣವು ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬಳಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ಬರುವವರೆಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇಫ್ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನ್ಯಾಯದ ಗೆಲುವಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅದು ಸರ್ಕಾರದ ಖಜಾನೆ ಸೇರುತ್ತದೆ.
